05/26/2022

Phát hiện hố đen khổng lồ trong một thiên hà vệ tinh nhỏ bé

Một thiên hà nhỏ quay quanh vùng ngoại ô của Dải Ngân hà dường như có một hố đen khổng lồ ở trung tâm. Hố đen đó thậm chí gần lớn bằng hố đen ở trung tâm Dải Ngân hà.

Theo Space.com, thiên hà lùn Leo I cách Trái đất 820.000 năm ánh sáng và chỉ trải dài khoảng 2.000 năm ánh sáng. Nó rất nhỏ so với Dải Ngân hà. Các nhà thiên văn học cho rằng, khối lượng của Leo I gấp khoảng 15-30 triệu lần khối lượng của Mặt trời, trong khi thiên hà của chúng ta ước tính nặng bằng 1,5 nghìn tỉ Mặt trời và rộng hơn 100.000 năm ánh sáng.

Một nghiên cứu mới đã gây bất ngờ khi phát hiện rằng, ở trung tâm của Leo I có một hố đen lớn gần bằng hố đen ở trung tâm của Dải Ngân hà. Khám phá này khiến các nhà thiên văn vô cùng đau đầu, vì họ tin các hố đen khổng lồ hình thành từ các vụ va chạm giữa các thiên hà và có kích thước tương ứng với kích thước của thiên hà.

Khám phá \”ập\” đến một cách khá tình cờ. Ban đầu, các nhà khoa học đặt mục tiêu đo lượng vật chất tối trong Leo I bằng công cụ Virus-W trên kính viễn vọng Harlan của đài quan sát McDonald của Đại học Texas (Mỹ). Virus-W xác định lượng vật chất tối trong các thiên hà nhỏ xung quanh Dải Ngân hà bằng cách đo chuyển động của các ngôi sao trong những thiên hà đó. 

Vật chất tối là thứ vô hình bí ẩn chống lại lực hấp dẫn. Các nhà khoa học có thể đo mật độ của vật chất tối dựa trên ảnh hưởng của nó lên quỹ đạo và vận tốc của các ngôi sao gần đó. Càng nhiều vật chất tối trong quỹ đạo của ngôi sao, nó di chuyển càng nhanh.

Khi nhóm nghiên cứu chạy dữ liệu thu thập được từ các quan sát thông qua mô hình máy tính, họ phát hiện Leo I dường như không có vật chất tối mà có một hố đen nặng gấp 3 triệu lần Mặt trời ở trung tâm. Hố đen Sagittarius A* ở trung tâm Dải Ngân hà chỉ lớn hơn hố đen này 25%.

Các nhà thiên văn thông tin, phát hiện này khác xa các tính toán trước đây về vật chất tối trong thiên hà Leo I. Họ cho biết các nghiên cứu trước đây dựa trên dữ liệu kém chính xác hơn, cũng như sử dụng những máy tính kém hiện đại hơn.

Phát hiện được công bố ngày 1.12 trên Tạp chí Vật lý Thiên văn.